Heb je weleens het gevoel gehad dat iemand je wel hoorde, maar je niet echt begreep? Dat je bepaalde dingen liever niet vertelde, omdat je bang was dat iemand jouw familie, geloof of cultuur niet zou begrijpen?
Voor veel mensen speelt hun achtergrond een belangrijke rol in hoe zij denken, voelen en omgaan met problemen. Toch krijgt dit tijdens een psychologische behandeling niet altijd voldoende aandacht.
Dit ga je lezen
- Wat cultuursensitieve therapie precies betekent
- Waarom cultuur invloed kan hebben op psychische klachten
- Voor wie deze manier van behandelen passend kan zijn
- Hoe evidence-based therapie wordt afgestemd op jouw situatie
- Waarom therapie in je eigen taal prettig kan zijn
Uitleg
Wat is cultuursensitieve therapie?
Cultuursensitieve therapie is een vorm van psychologische behandeling waarbij niet alleen gekeken wordt naar je klachten, maar ook naar de invloed van je cultuur, opvoeding, religie, taal, familie en eventuele migratieachtergrond.
Iedereen heeft eigen normen, waarden en een persoonlijk levensverhaal. Deze kunnen invloed hebben op hoe psychische klachten ontstaan, hoe je ermee omgaat en welke behandeling het beste bij je past.
Cultuursensitief werken betekent niet dat jouw cultuur voortdurend centraal staat. Het betekent dat er ruimte is om jouw achtergrond mee te nemen wanneer deze relevant is voor je klachten of behandeling.
Achtergrond
Waarom is cultuur belangrijk?
Onze manier van denken en omgaan met emoties wordt voor een deel gevormd door onze omgeving. We leren binnen ons gezin en onze cultuur wat normaal, wenselijk, sterk of juist kwetsbaar wordt gevonden.
In sommige gezinnen wordt openlijk praten over gevoelens aangemoedigd. In andere families leer je juist om sterk te zijn, problemen voor jezelf te houden of eerst aan anderen te denken.
Hierdoor kunnen mensen met vergelijkbare klachten heel verschillend reageren. De één zoekt snel hulp, terwijl de ander zich schaamt, klachten verbergt of bang is dat hulp zoeken als zwak wordt gezien.
Voor wie
Voor wie is cultuursensitieve therapie bedoeld?
Cultuursensitieve therapie kan passend zijn voor iedereen. Ieder mens heeft immers een culturele en sociale achtergrond die invloed kan hebben op zijn of haar ontwikkeling.
Veel mensen ervaren echter extra herkenning wanneer hun psycholoog begrijpt welke rol cultuur, religie, migratie of familie in hun leven speelt.
Dat kan bijvoorbeeld gelden voor mensen met een Marokkaanse, Turkse, Arabische, Afrikaanse of andere migratieachtergrond, maar ook voor expats, internationale gezinnen en mensen die tussen verschillende culturen zijn opgegroeid.
Cultuursensitieve therapie gaat niet over aannames doen op basis van je achtergrond, maar over nieuwsgierig blijven naar jouw persoonlijke verhaal.
Behandelmethoden
Betekent cultuursensitief dat de behandeling anders is?
Nee. Cultuursensitieve therapie is geen afzonderlijke behandeltechniek. De behandelmethoden blijven wetenschappelijk onderbouwd.
Het verschil zit niet in de methode zelf, maar in de manier waarop de behandeling wordt afgestemd op jouw klachten, achtergrond, doelen en persoonlijke situatie.
Cognitieve gedragstherapie
Met cognitieve gedragstherapie onderzoeken we welke gedachten, overtuigingen en gedragingen je klachten beïnvloeden of in stand houden. Daarbij is ook aandacht voor de omgeving waarin deze overtuigingen zijn ontstaan.
EMDR
EMDR kan worden ingezet wanneer klachten samenhangen met traumatische of ingrijpende ervaringen. Daarbij kan ook aandacht zijn voor migratie, uitsluiting, verlies, geweld of andere gebeurtenissen die binnen jouw levensverhaal een rol spelen.
Acceptance and Commitment Therapy
ACT helpt je om minder te vechten tegen gedachten en gevoelens en meer te leven vanuit jouw eigen waarden. Dat kan belangrijk zijn wanneer je voortdurend probeert te voldoen aan verwachtingen van anderen.
Schematherapie
Met schematherapie onderzoeken we terugkerende patronen die vaak al vroeg zijn ontstaan. Denk aan jezelf wegcijferen, moeilijk grenzen kunnen stellen of sterk het gevoel hebben dat je aan bepaalde verwachtingen moet voldoen.
Taal en emoties
Therapie in je eigen taal
Sommige gevoelens zijn moeilijk onder woorden te brengen. Dat kan nog lastiger zijn wanneer je moet praten in een taal waarin je emoties minder vanzelfsprekend kunt uitdrukken.
Veel mensen merken dat zij zich makkelijker uiten in hun moedertaal, vooral wanneer het gaat over familie, schaamte, trauma of moeilijke herinneringen.
Daarom bied ik therapie aan in:
Je kiest zelf de taal waarin jij je het prettigst voelt. Het is ook mogelijk om tijdens gesprekken tussen talen te wisselen wanneer dat helpt om ervaringen beter uit te leggen.
Misverstanden
Veelvoorkomende misverstanden
“Ik moet eerst heel ziek zijn voordat ik hulp mag zoeken.”
Dat is niet waar. Je hoeft niet te wachten totdat klachten je leven volledig beheersen. Juist wanneer je klachten vroeg aanpakt, kun je vaak voorkomen dat patronen sterker worden of problemen ernstiger worden.
“Een psycholoog begrijpt mijn situatie toch niet.”
Iedere situatie is anders. Ook mensen met dezelfde culturele achtergrond kunnen heel verschillend denken en leven. Cultuursensitieve therapie betekent daarom niet dat de psycholoog alles al denkt te weten, maar dat er ruimte is om jouw persoonlijke betekenis en ervaringen te begrijpen.
“Praten over mijn problemen betekent dat ik zwak ben.”
Hulp vragen is geen teken van zwakte. Het vraagt vaak juist moed om eerlijk naar je klachten en patronen te kijken. Het laat zien dat je wilt investeren in jezelf, je relaties en je mentale gezondheid.
Herkenning
Wanneer is cultuursensitieve therapie een goede keuze?
Cultuursensitieve therapie kan passend zijn wanneer je merkt dat jouw achtergrond invloed heeft op de manier waarop je klachten ervaart of wanneer je eerder het gevoel hebt gehad dat hulpverlening onvoldoende aansloot.
Het doel is niet om iedere klacht vanuit cultuur te verklaren. Het doel is om samen een volledig beeld te vormen, zodat de behandeling zo goed mogelijk aansluit bij jouw belevingswereld.
Tot slot
Je gehoord en begrepen voelen is een belangrijk begin
Psychische klachten ontstaan vrijwel nooit door één enkele oorzaak. Persoonlijkheid, ervaringen, stress, biologische factoren en de omgeving kunnen allemaal een rol spelen.
Cultuur is daar soms één onderdeel van. Door aandacht te hebben voor jouw achtergrond ontstaat er meer ruimte om jezelf en je patronen te begrijpen.
Iedereen is welkom in mijn praktijk. De behandeling wordt afgestemd op wie jij bent, zodat jij je gehoord, begrepen en serieus genomen voelt.
Veelgestelde vragen
Vragen over cultuursensitieve therapie
Nee. Iedereen heeft een culturele, sociale en persoonlijke achtergrond. Cultuursensitieve therapie kan voor iedereen passend zijn. Mensen met een migratieachtergrond of mensen die tussen meerdere culturen zijn opgegroeid, ervaren soms wel extra herkenning in deze manier van werken.
Nee. Religie wordt alleen besproken wanneer dit voor jou belangrijk is of invloed heeft op je klachten, keuzes of herstel. Jij bepaalt zelf welke onderwerpen je tijdens de behandeling wilt bespreken.
Nee. De behandelmethoden blijven evidence-based. Ik werk onder andere met cognitieve gedragstherapie, EMDR, ACT en schematherapie. De behandeling wordt wel afgestemd op jouw persoonlijke situatie, achtergrond en doelen.
Ja. Therapie is mogelijk in het Nederlands, Engels, Frans en Marokkaans-Arabisch (Darija). Je kunt de taal kiezen waarin jij je het prettigst voelt en tijdens het gesprek wisselen wanneer een woord of ervaring in een andere taal beter tot uitdrukking komt.
Deze manier van behandelen kan passend zijn wanneer je wilt dat jouw persoonlijke achtergrond wordt meegenomen zonder dat daar aannames over worden gedaan. Tijdens de intake bespreken we jouw klachten, wensen en behandelvragen en onderzoeken we samen welke aanpak het beste aansluit.
Nadia Elamrani
Ik ben psycholoog en hoofdbehandelaar bij Psychologenpraktijk Mental Fitness in Amsterdam. Met meer dan 15 jaar ervaring begeleid ik mensen met onder andere angststoornissen, paniek, trauma, OCD, depressie en persoonlijkheidsproblematiek.
In mijn praktijk combineer ik evidence-based behandelmethoden, zoals cognitieve gedragstherapie, EMDR, ACT en schematherapie, met persoonlijke en cultuursensitieve zorg.
Wanneer dit relevant is, besteed ik aandacht aan de invloed van cultuur, religie, migratieachtergrond en familie. Ik geloof dat effectieve therapie begint met je gehoord, begrepen en veilig voelen.
Therapie is mogelijk in het Nederlands, Engels, Frans en Marokkaans-Arabisch (Darija), zowel in Amsterdam als online.
Zoek je therapie die aansluit bij wie jij bent?
Tijdens de intake onderzoeken we je klachten, je doelen en de factoren die je klachten in stand houden. Wanneer cultuur, religie, familie, taal of migratie een rol speelt, nemen we dit mee in een persoonlijk behandelplan.